Kerem
New member
Common Nouns Nelerdir? İngilizcede Yaygın İsimleri Anlamanın Pratik ve Karşılaştırmalı Yolu
Common Nouns Nelerdir? İngilizcede Yaygın İsimleri Anlamanın Pratik ve Karşılaştırmalı Yolu
İngilizce öğrenirken “common noun” ifadesiyle ilk karşılaştığımda açıkçası terimin kendisinden daha karmaşık bir şey beklemiştim. Oysa konu, temel mantığı kavradığımızda oldukça anlaşılır: common nouns, belirli ve tek bir varlığın özel adını değil, aynı türden kişi, hayvan, yer, nesne veya kavramların genel adını ifade eden isimlerdir.
Örneğin teacher (öğretmen), book (kitap), city (şehir), dog (köpek), river (nehir) ve idea (fikir) birer common noun olabilir. Buna karşılık Ahmet, London veya Amazon River gibi belirli bir kişiyi, şehri ya da nehri adlandıran ifadeler proper noun, yani özel isimdir. Cambridge Dictionary de common noun'u benzer şeylerden oluşan bir grubun adı olarak tanımlar ve table ile book kelimelerini örnek gösterir.
Peki işin kafa karıştıran kısmı nerede? Bir kelimenin common noun olup olmadığını nasıl anlayacağız? Soyut isimler de common noun olabilir mi? Man ve woman gibi kelimelerde cinsiyet konusu nasıl değerlendirilir? Hatta öğrenme biçimlerinde kadın ve erkek öğrencilerin farklı yaklaşımları olduğuna dair iddialar ne kadar anlamlıdır?
Forumda özellikle bu son noktayı konuşmaya değer buluyorum; çünkü dil öğrenme deneyimlerinde bireysel farklılıkları “erkekler böyledir, kadınlar şöyledir” gibi basit kalıplara indirgemek yerine, veri odaklı ve deneyim temelli bir karşılaştırma yapmak çok daha sağlıklı.
Common Noun Tam Olarak Ne Demek?
En temel tanımıyla common noun, belirli bir varlığın özel adı yerine bir türün, grubun veya kategorinin genel adıdır.
Örneğin:
- teacher → öğretmen
- student → öğrenci
- doctor → doktor
- car → araba
- house → ev
- book → kitap
- tree → ağaç
- dog → köpek
- city → şehir
- country → ülke
- river → nehir
- idea → fikir
- happiness → mutluluk
Buradaki önemli nokta, kelimenin belirli bir kişiyi veya nesneyi tek başına isimlendirmemesidir.
Mesela:
I saw a dog in the park.
Buradaki dog common noun'dur. Çünkü konuşan kişi belirli bir köpeğin özel adını kullanmıyor; “köpek” kategorisinden söz ediyor.
Ancak:
I saw Max in the park.
Buradaki Max, belirli bir köpeğin adıysa proper noun olur.
Cambridge Grammar, isimlerin insan, hayvan, nesne, fikir veya yer gibi varlıklara gönderme yapabildiğini ve isimlerin büyük bölümünün insan, hayvan ve nesne sınıflarını ifade eden common nounlardan oluştuğunu belirtiyor.
Common Noun ile Proper Noun Arasındaki Fark
Bence konuyu öğrenmenin en kolay yolu iki kavramı yan yana koymak.
Common Noun Proper Noun
city Istanbul
country Turkey
river Nile
person Ayşe
teacher Mr. Smith
university Oxford University
dog Max
book Harry Potter and the Philosopher's Stone
company Microsoft
Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir özellik büyük harf kullanımıdır.
Common nounlar normal şartlarda cümlenin ortasında büyük harfle başlamaz:
I bought a book.
Buradaki book küçük harflidir.
Proper noun ise belirli bir özel ad olduğu için büyük harfle başlar:
I bought a book about London.
Buradaki London özel isimdir.
British Council da kişi, yer ve kuruluş adlarını proper noun olarak ele alıyor ve bunların büyük harfle yazıldığını belirtiyor.
Fakat yalnızca büyük harfe bakarak karar vermek her zaman doğru değildir. Bir common noun cümlenin başındaysa zaten büyük harfle başlar:
The teacher entered the classroom.
Buradaki teacher yine common noun'dur.
Yani asıl soru “Büyük harfle mi yazılmış?” değil, “Belirli bir varlığın özel adı mı, yoksa genel bir kategorinin adı mı?” olmalıdır.
Common Noun Çeşitlerini Nasıl Düşünebiliriz?
Common nounları anlamak için onları farklı anlam kategorileriyle birlikte düşünmek faydalıdır.
İnsanlar:
teacher, student, doctor, mother, father, child, friend, worker
Hayvanlar:
dog, cat, horse, bird, elephant, fish
Nesneler:
table, chair, computer, phone, book, bottle
Yerler:
city, village, country, school, park, hospital
Soyut kavramlar:
love, happiness, freedom, knowledge, education, friendship
Burada önemli bir ayrım var: Common noun olmak ile somut isim olmak aynı şey değildir.
Örneğin table somut bir isimdir; çünkü fiziksel olarak görebilir ve dokunabiliriz.
Happiness ise soyut bir isimdir. Mutluluğu fiziksel bir nesne gibi tutamayız. Fakat yine de bir isimdir ve genel bir kavramı ifade ettiği için common noun olarak kullanılabilir.
Cambridge Grammar da concrete nouns ile abstract nouns arasında ayrım yapıyor: concrete nouns maddi nesnelere, abstract nouns ise fikir, duygu ve durumlar gibi maddi olmayan kavramlara gönderme yapıyor.
Sayılabilen ve Sayılamayan Common Nounlar
Bir başka önemli konu da countable ve uncountable ayrımıdır.
Örneğin:
book → books
student → students
car → cars
Bunlar sayılabilir isimlerdir.
Buna karşılık:
water
information
knowledge
music
gibi bazı isimler genellikle sayılamaz isim olarak kullanılır.
Cambridge'in verdiği örnekte a jug of water ifadesinde hem jug hem de water common noun olarak değerlendirilir; ancak biri countable, diğeri uncountable yapıdadır.
Dolayısıyla “common noun” ile “countable noun” aynı sınıflandırma değildir.
Bir kelime aynı anda:
- common noun,
- countable noun,
- concrete noun
olabilir.
Örneğin car.
Başka bir kelime:
- common noun,
- uncountable noun,
- abstract noun
olabilir.
Örneğin knowledge.
Bu ayrımları birbirine karıştırmamak İngilizce gramerini öğrenirken ciddi bir avantaj sağlıyor.
Common Noun Örneklerini Cümle İçinde İnceleyelim
Tek tek kelime ezberlemek yerine cümleleri incelemek daha öğretici olabilir.
The teacher opened the book.
Burada teacher ve book common noun'dur.
My sister lives in a city.
Burada sister ve city common noun'dur.
The dog is sleeping under the table.
Burada dog ve table common noun'dur.
I need some information.
Burada information common noun'dur; ayrıca uncountable noun olarak kullanılmıştır.
Love can change people's lives.
Buradaki love soyut bir common noun olarak düşünülebilir.
London is a city.
Bu cümlede London proper noun, city ise common noun'dur.
Bu son örnek özellikle önemli. Çünkü aynı cümlede common noun ve proper noun birlikte bulunabilir.
“Man” ve “Woman” Gibi Kelimeler Neden Kafa Karıştırıyor?
İngilizcede man ve woman kelimeleri de bağlama göre değerlendirilebilir ancak dilbilgisel açıdan bunların common noun olması başlı başına sorun değildir.
The woman is a doctor.
Buradaki woman belirli bir kişinin özel adı değildir. Bu nedenle common noun'dur.
Sarah is a doctor.
Buradaki Sarah ise belirli kişinin adıdır ve proper noun'dur.
Burada “kadın” veya “erkek” kelimelerinin common noun olması, kişinin bireysel kimliğini veya toplumsal konumunu tanımlamak anlamına gelmez. Bu sadece dilbilgisel bir sınıflandırmadır.
Tam da bu nedenle common nouns konusunu toplumsal cinsiyet üzerinden genellemek yerine, dilbilgisel işlevi ile gerçek insanların deneyimlerini birbirinden ayırmak gerekiyor.
Erkekler ve Kadınlar Common Noun Öğrenirken Farklı mı Düşünüyor?
Burada biraz daha dikkatli olmak gerekiyor.
“Erkekler common nounları mantık ve veri üzerinden öğrenir, kadınlar ise duygusal ve toplumsal bağlam üzerinden öğrenir” şeklinde kesin bir cümle kurmak kulağa kolay gelebilir. Fakat böyle bir genelleme, bireysel farklılıkların ve öğrenme ortamlarının etkisini göz ardı eder.
Common Nouns Nelerdir? İngilizcede Yaygın İsimleri Anlamanın Pratik ve Karşılaştırmalı Yolu
İngilizce öğrenirken “common noun” ifadesiyle ilk karşılaştığımda açıkçası terimin kendisinden daha karmaşık bir şey beklemiştim. Oysa konu, temel mantığı kavradığımızda oldukça anlaşılır: common nouns, belirli ve tek bir varlığın özel adını değil, aynı türden kişi, hayvan, yer, nesne veya kavramların genel adını ifade eden isimlerdir.
Örneğin teacher (öğretmen), book (kitap), city (şehir), dog (köpek), river (nehir) ve idea (fikir) birer common noun olabilir. Buna karşılık Ahmet, London veya Amazon River gibi belirli bir kişiyi, şehri ya da nehri adlandıran ifadeler proper noun, yani özel isimdir. Cambridge Dictionary de common noun'u benzer şeylerden oluşan bir grubun adı olarak tanımlar ve table ile book kelimelerini örnek gösterir.
Peki işin kafa karıştıran kısmı nerede? Bir kelimenin common noun olup olmadığını nasıl anlayacağız? Soyut isimler de common noun olabilir mi? Man ve woman gibi kelimelerde cinsiyet konusu nasıl değerlendirilir? Hatta öğrenme biçimlerinde kadın ve erkek öğrencilerin farklı yaklaşımları olduğuna dair iddialar ne kadar anlamlıdır?
Forumda özellikle bu son noktayı konuşmaya değer buluyorum; çünkü dil öğrenme deneyimlerinde bireysel farklılıkları “erkekler böyledir, kadınlar şöyledir” gibi basit kalıplara indirgemek yerine, veri odaklı ve deneyim temelli bir karşılaştırma yapmak çok daha sağlıklı.
Common Noun Tam Olarak Ne Demek?
En temel tanımıyla common noun, belirli bir varlığın özel adı yerine bir türün, grubun veya kategorinin genel adıdır.
Örneğin:
- teacher → öğretmen
- student → öğrenci
- doctor → doktor
- car → araba
- house → ev
- book → kitap
- tree → ağaç
- dog → köpek
- city → şehir
- country → ülke
- river → nehir
- idea → fikir
- happiness → mutluluk
Buradaki önemli nokta, kelimenin belirli bir kişiyi veya nesneyi tek başına isimlendirmemesidir.
Mesela:
I saw a dog in the park.
Buradaki dog common noun'dur. Çünkü konuşan kişi belirli bir köpeğin özel adını kullanmıyor; “köpek” kategorisinden söz ediyor.
Ancak:
I saw Max in the park.
Buradaki Max, belirli bir köpeğin adıysa proper noun olur.
Cambridge Grammar, isimlerin insan, hayvan, nesne, fikir veya yer gibi varlıklara gönderme yapabildiğini ve isimlerin büyük bölümünün insan, hayvan ve nesne sınıflarını ifade eden common nounlardan oluştuğunu belirtiyor.
Common Noun ile Proper Noun Arasındaki Fark
Bence konuyu öğrenmenin en kolay yolu iki kavramı yan yana koymak.
Common Noun Proper Noun
city Istanbul
country Turkey
river Nile
person Ayşe
teacher Mr. Smith
university Oxford University
dog Max
book Harry Potter and the Philosopher's Stone
company Microsoft
Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir özellik büyük harf kullanımıdır.
Common nounlar normal şartlarda cümlenin ortasında büyük harfle başlamaz:
I bought a book.
Buradaki book küçük harflidir.
Proper noun ise belirli bir özel ad olduğu için büyük harfle başlar:
I bought a book about London.
Buradaki London özel isimdir.
British Council da kişi, yer ve kuruluş adlarını proper noun olarak ele alıyor ve bunların büyük harfle yazıldığını belirtiyor.
Fakat yalnızca büyük harfe bakarak karar vermek her zaman doğru değildir. Bir common noun cümlenin başındaysa zaten büyük harfle başlar:
The teacher entered the classroom.
Buradaki teacher yine common noun'dur.
Yani asıl soru “Büyük harfle mi yazılmış?” değil, “Belirli bir varlığın özel adı mı, yoksa genel bir kategorinin adı mı?” olmalıdır.
Common Noun Çeşitlerini Nasıl Düşünebiliriz?
Common nounları anlamak için onları farklı anlam kategorileriyle birlikte düşünmek faydalıdır.
İnsanlar:
teacher, student, doctor, mother, father, child, friend, worker
Hayvanlar:
dog, cat, horse, bird, elephant, fish
Nesneler:
table, chair, computer, phone, book, bottle
Yerler:
city, village, country, school, park, hospital
Soyut kavramlar:
love, happiness, freedom, knowledge, education, friendship
Burada önemli bir ayrım var: Common noun olmak ile somut isim olmak aynı şey değildir.
Örneğin table somut bir isimdir; çünkü fiziksel olarak görebilir ve dokunabiliriz.
Happiness ise soyut bir isimdir. Mutluluğu fiziksel bir nesne gibi tutamayız. Fakat yine de bir isimdir ve genel bir kavramı ifade ettiği için common noun olarak kullanılabilir.
Cambridge Grammar da concrete nouns ile abstract nouns arasında ayrım yapıyor: concrete nouns maddi nesnelere, abstract nouns ise fikir, duygu ve durumlar gibi maddi olmayan kavramlara gönderme yapıyor.
Sayılabilen ve Sayılamayan Common Nounlar
Bir başka önemli konu da countable ve uncountable ayrımıdır.
Örneğin:
book → books
student → students
car → cars
Bunlar sayılabilir isimlerdir.
Buna karşılık:
water
information
knowledge
music
gibi bazı isimler genellikle sayılamaz isim olarak kullanılır.
Cambridge'in verdiği örnekte a jug of water ifadesinde hem jug hem de water common noun olarak değerlendirilir; ancak biri countable, diğeri uncountable yapıdadır.
Dolayısıyla “common noun” ile “countable noun” aynı sınıflandırma değildir.
Bir kelime aynı anda:
- common noun,
- countable noun,
- concrete noun
olabilir.
Örneğin car.
Başka bir kelime:
- common noun,
- uncountable noun,
- abstract noun
olabilir.
Örneğin knowledge.
Bu ayrımları birbirine karıştırmamak İngilizce gramerini öğrenirken ciddi bir avantaj sağlıyor.
Common Noun Örneklerini Cümle İçinde İnceleyelim
Tek tek kelime ezberlemek yerine cümleleri incelemek daha öğretici olabilir.
The teacher opened the book.
Burada teacher ve book common noun'dur.
My sister lives in a city.
Burada sister ve city common noun'dur.
The dog is sleeping under the table.
Burada dog ve table common noun'dur.
I need some information.
Burada information common noun'dur; ayrıca uncountable noun olarak kullanılmıştır.
Love can change people's lives.
Buradaki love soyut bir common noun olarak düşünülebilir.
London is a city.
Bu cümlede London proper noun, city ise common noun'dur.
Bu son örnek özellikle önemli. Çünkü aynı cümlede common noun ve proper noun birlikte bulunabilir.
“Man” ve “Woman” Gibi Kelimeler Neden Kafa Karıştırıyor?
İngilizcede man ve woman kelimeleri de bağlama göre değerlendirilebilir ancak dilbilgisel açıdan bunların common noun olması başlı başına sorun değildir.
The woman is a doctor.
Buradaki woman belirli bir kişinin özel adı değildir. Bu nedenle common noun'dur.
Sarah is a doctor.
Buradaki Sarah ise belirli kişinin adıdır ve proper noun'dur.
Burada “kadın” veya “erkek” kelimelerinin common noun olması, kişinin bireysel kimliğini veya toplumsal konumunu tanımlamak anlamına gelmez. Bu sadece dilbilgisel bir sınıflandırmadır.
Tam da bu nedenle common nouns konusunu toplumsal cinsiyet üzerinden genellemek yerine, dilbilgisel işlevi ile gerçek insanların deneyimlerini birbirinden ayırmak gerekiyor.
Erkekler ve Kadınlar Common Noun Öğrenirken Farklı mı Düşünüyor?
Burada biraz daha dikkatli olmak gerekiyor.
“Erkekler common nounları mantık ve veri üzerinden öğrenir, kadınlar ise duygusal ve toplumsal bağlam üzerinden öğrenir” şeklinde kesin bir cümle kurmak kulağa kolay gelebilir. Fakat böyle bir genelleme, bireysel farklılıkların ve öğrenme ortamlarının etkisini göz ardı eder.